Rechter roept bewaarplicht telecommunicatie halt toe

Bekijk alles
maart 12, 2015
Nieuwsberichten
Vorige

DEN HAAG. De voorzieningenrechter heeft op 11 maart 2015 de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens buiten werking gesteld. Daarmee komt een einde aan de verplichting voor aanbieders van telefoon- en internetdiensten om de verkeers- en locatiegegevens van gebruikers gedurende zes tot twaalf maanden op te slaan. De wet maakte zonder beperking en waarborgen inbreuk op het recht op privéleven en het recht op bescherming van persoonsgegevens.

PILP was mede-eiser in deze zaak tegen de staat, omdat de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens ingrijpende gevolgen heeft voor de mensenrechten van iedereen die gebruik maakt van elektronische communicatiemiddelen, dus ook burgers waarop geen enkele verdenking van crimineel gedrag rust. Deskundigen van PILP en NJCM droegen bij aan de mensenrechtelijke argumentatie van de eisers.

Daarnaast lag er al een vernietigende Europese uitspraak over de EU-Dataretentierichtlijn, waarop de Nederlandse wet is gebaseerd, waar de Nederlandse staat weinig acht op sloeg. Ook dit – de keus om een vergaande inbreuk op de mensenrechten te laten voortbestaan zonder waarborgen – konden volgens PILP en NJCM niet door de beugel.

De Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens (2009) was gebaseerd op de EU-Dataretentierichtlijn uit 2006. De richtlijn kwam in reactie op de terreuraanslagen in Londen en Madrid in 2004 en 2005 en had als doel te garanderen dat bepaalde gegevens beschikbaar zouden zijn voor de bestrijding van ernstige criminaliteit. Op 8 april 2014 verklaarde het Hof van Justitie van de EU de Dataretentierichtlijn in zijn geheel en met terugwerkende kracht ongeldig. De Nederlandse overheid bleef de wet echter onverminderd toepassen.

De voorzieningenrechter stelt in zijn vonnis van 11 maart 2015 vast dat de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens in zijn huidige vorm een inbreuk vormt op het recht op eerbiediging van privéleven, familie- en gezinsleven, woning en communicatie en het recht op bescherming van persoonsgegevens (artikelen 7 en 8 van het EU-Grondrechtenhandvest), die niet beperkt is tot het ‘strikt noodzakelijke’ voor de bestrijding van (enkel) ernstige criminaliteit.

Om inmenging in deze fundamentele rechten te rechtvaardigen, zou de wetgeving objectieve criteria moeten bevatten die de toegang van de bevoegde nationale autoriteiten tot de gegevens en het latere gebruik ervan begrenzen. Hiervan is volgens de voorzieningenrechter geen sprake in de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens. Dat beperkt het gebruik van de gegevens weliswaar tot de opsporing en vervolging van strafbare feiten waarvoor voorlopige hechtenis is toegestaan of van terroristische misdrijven. Deze categorie bevat echter ook strafbare feiten die niet voldoende ernstig zijn om de inmenging te rechtvaardigen, zoals fietsendiefstal. Ook biedt de wet geen waarborgen om de toegang tot de gegevens daadwerkelijk te beperken tot hetgeen ‘strikt noodzakelijk’ is. Dit klemt volgens de voorzieningenrechter des te meer nu de toegang tot de bewaarde gegevens niet wordt onderwerpen aan een voorafgaande controle door een rechterlijke of onafhankelijke administratieve instantie. Het openbaar ministerie kan niet als een dergelijke onafhankelijke administratieve instantie worden aangemerkt, aldus de voorzieningenrechter.

Klik HIER voor de volledige tekst van de uitspraak van 11 maart 2015.

Klik HIER voor het persbericht van Privacy First, 11 maart 2015.

Klik HIER voor de volledige uitspraak van het Hof van Justitie EU van 8 april 2014.

Tags: ,
Vorige
Actueel

Gerelateerde berichten

hoger beroep uitspraak

Definitief: kinderen in Nederland mogen niet meer worden afgesloten van drinkwater door baanbrekende uitspraak gerechtshof

Voor een grote groep kinderen in Nederland ziet de toekomst er rooskleuriger uit: vanaf vandaag mogen gezinnen met kinderen definitief niet meer van het drinkwater worden afgesloten. Deze praktijk is gestopt door de uitspraak van het gerechtshof in de rechtszaak van Defence for Children Nederland en het Nederlands Juristen Comité voor de Mensenrechten (NJCM) tegen […]

analyse demonstratierecht
mei 30, 2024 Demonstratierecht

Juridische analyse demonstreren op universiteiten en hogescholen

Het demonstratierecht is een nationaal, Europees en internationaal erkend mensenrecht. Maar het demonstratierecht en daarmee samenhangende recht op vrijheid van meningsuiting staat wereldwijd, ook in Nederland, onder druk. Recent publiceerde de Universiteiten van Nederland en de Vereniging van Hogescholen de Richtlijn protesten universiteiten en hogescholen. De Richtlijn formuleert enkele uitgangspunten voor demonstraties op en in […]

recht op huisvesting rechtszaak Roma en Reizigers Sinti uitspraak woonwagenbeleid
mei 29, 2024 Woonwagenbeleid

Rechter: Den Haag discrimineert woonwagenbewoners en moet standplaatsen realiseren

Vandaag heeft de Rechtbank Den Haag geoordeeld dat de gemeente Den Haag woonwagenbewoners discrimineert op basis van ras. Er zijn onvoldoende standplaatsen. En de gemeente heeft al 25 jaar geen enkele nieuwe standplaats gerealiseerd. Dat is volgens de rechtbank in strijd met de mensenrechten. Deze uitspraak maakt een einde aan een jarenlang uitsterfbeleid. Dit is […]

Gerelateerde berichten

Onze Dossiers

Onze Dossiers

Steun ons werk

PILP is de juridische bondgenoot van maatschappelijke organisaties, bewegingen, gemeenschappen en activisten die zich inzetten voor mensenrechten. Uw donatie stelt ons in staat om deze dienst te blijven leveren.