Op 5 oktober 2025 vond in Amsterdam de derde Rode Lijn demonstratie plaats. De demonstranten eisten actie van het Nederlandse kabinet tegen Israël om de genocide in Gaza te stoppen. Het was een vreedzame demonstratie waarbij demonstranten gebruik maakten van hun grondwettelijk recht op vrijheid van vergadering en betoging. Er was geen sprake van geweld, vernielingen of andere vormen van wanordelijkheden. Tijdensdeze vreedzame demonstratie zijn demonstranten door de politie gefilmd door middel van geavanceerde camera’s.
Zulke geavanceerde camera’s kunnen beelden van een zeer grote afstand scherp vastleggen, maken gebruik van een geïntegreerde AI-processor voor geautomatiseerde analyse, inclusief beweging- en objectdetectie, en kunnen gezichtsvlakken markeren. De beelden worden achtentwintig dagen bewaard. In interviews met de Nationale ombudsman heeft de politie aangegeven dat zij achteraf gezichtsherkenning toepast op de beelden in geval van verdenking van een strafbaar feit voor de opsporing.
PILP staat een demonstrant bij in een klacht tegen de politie bij de Nationale ombudsman over de onbehoorlijke en disproportionele inzet van camera’s bij een vreedzame demonstratie. Camerasurveillance bij vreedzame demonstraties schendt het recht op privacy, de vrijheid van meningsuiting en het demonstratierecht. Er is namelijk geen wettelijke grondslag in onze nationale wet die camerasurveillance regelt, terwijl de mensenrechten dat wel vereisen. Camerasurveillance bij een vreedzame demonstratie heeft ook een chilling effect op demonstranten en is niet noodzakelijk en niet proportioneel. Daarnaast was de politie niet transparant over het filmen, terwijl dat wel had gemoeten. Er waren bijvoorbeeld geen waarschuwingsborden en demonstranten zijn niet geïnformeerd over de rechtsgrond, het doel of de bewaartermijn van de beelden. Het gebrek aan transparantie kan ook een afschrikwekkend effect hebben, omdat mensen niet weten of ze gemonitord worden.
De politie heeft de klacht niet in behandeling genomen. Daarom wordt nu een klacht ingediend bij de Nationale ombudsman.
De klacht kan hier worden ingezien.
